Niewłaściwe praktyki zamawiających, czyli łamanie intencji ustawodawcy

Autor: Andrzej Gniadkowski / 20.06.2017
Federacja Przedsiębiorców Polskich zwraca uwagę na niewłaściwe stosowanie klauzul umownych przez zamawiających w obszarze ochrony zdrowia. Terminy dostaw stały się kryteriami ocen ofert w zamówieniach publicznych. To sprzeczne z intencją Ustawodawcy. Terminy dostaw nie mogą przenosić odpowiedzialności zamawiającego na wykonawcę – uważa Marek Kowalski, przewodniczący FPP.

Jak wynika z raportu „Niewłaściwe stosowanie wybranych klauzul umownych i dokumentów przez zamawiających w ochronie zdrowia”, przygotowanego przez Federację Przedsiębiorców Polskich, rozwinęły się w Polsce praktyki stosowania nieuzasadnionych kryteriów terminów dostaw – zwłaszcza w przypadku leków ratujących życie i zdrowie ludzi.

 

Zdaniem FPP niedopuszczalne jest by szpitale przerzucały na wykonawców obowiązek magazynowania leków i oczekiwały natychmiastowej dostawy w przypadku wystąpienia potrzeby pacjenta. Takie praktyki zakładają najczęściej maksymalnie krótkie terminy dostaw i wysokie kary za opóźnienia. Przypomnijmy, że w celu odejścia od dyktatu ceny przy wyborze ofert w przetargach publicznych ustawodawca zobowiązał zamawiających do uwzględniania pozacenowych kryteriów ofert. Miało to spowodować, że nie będzie jednego decydującego kryterium, tymczasem wśród obecnie dominujących jest termin dostawy.

 

– Dzięki pozacenowym kryteriom w przetargach wykonawcy mieli zyskać pole do konkurowania bez konieczności obniżania cen w ofertach. Jednak jak pokazuje rzeczywistość – szczególnie w ochronie zdrowia – aspekty takie jak np. termin dostawy są polem do nadużyć. Kryteria te są trudne do zastosowania choćby w przypadku przetargów na leki, gdzie zamówienie obejmuje konkretny produkt – oferenci proponując nierealne terminy dostaw negatywnie wpływają na jakość konkurencji na rynku zamówień publicznych – mówi Marek Kowalski, przewodniczący Federacji Przedsiębiorców Polskich.

 

Wobec takich sytuacji, w dalszym ciągu zdarzających się na rynku zamówień publicznych, należy dążyć do wdrażania dobrych praktyk – jednym z istotnych kroków z pewnością jest implementacja zasad przez Prezesa UZP, jako organu kontroli, albo ministra nadzorującego – ministra właściwego do spraw gospodarki.

 

– Dodatkowe kryteria często są wprowadzane do SIWZ w nieprawidłowy sposób, a ich rola w wyborze wykonawców jest pozorna, np. z powodu zbyt niskiej wagi czy też błędnej selekcji, która nie ma realnego wpływu na jakość usługi. Stosunki między zamawiającym a oferentem powinny być równe, natomiast zamawiający – kierując się zasadą wydawania środków publicznych w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów – powinni dążyć do wyboru ofert, które charakteryzują się najlepszą proporcją jakości do ceny. Jednak już obecnie można zauważyć praktykę takiego formułowanie kryteriów oceny ofert, która jest sprzeczna z nowymi uregulowaniami art. 91 ust. 2a PZP – dodaje Marek Kowalski.

 

Wykonawca, który jest przekonany o niewłaściwości doboru kryteriów oceny ofert, może skorzystać z drogi odwoławczej. Na razie jednak nie ma utrwalonej linii orzeczniczej, która wskazywałaby kierunek wykładni nowych przepisów. Wobec takiej sytuacji celowe są energiczne działania zmierzające do rzeczywistego wdrożenia w życie nowych norm, w szczególności przez Prezesa UZP, jako organu kontroli, albo ministra nadzorującego – ministra właściwego do spraw gospodarki.

 

Przykłady niewłaściwych zapisów SIWZ i praktyk zamawiających w sektorze ochrony zdrowia:

 

Brak proporcjonalności wskazanej w prawie zamówień publicznych

 

Nienegocjowalny charakter umowy o zamówienie publiczne

 

Nadużywanie instytucji kary umownej

 

Niejasne przesłanki naliczania kar umownych

 

Terminy dostaw jako pozorne kryteria oceny ofert

 

Wymuszanie zrzeczenia się odsetek ustawowych

 

Bezzasadny zakaz cesji wynagrodzenia w umowach o zamówienie publiczne

 

Błędna interpretacja kwestii Jednolitego Europejskiego Dokumentu Zamówienia

 

 

 

 

Sektor zamówień publicznych z uwagi na wielkość – w 2015 r. jego wartość wynosiła ponad 116 mld zł – powinien pozostawać pod szczególnym nadzorem. Jak wynika z raportu FPP nadal istnieją duże wyzwania dla wykonawców i zamawiających, dlatego szczególną uwagę należy przywiązywać do przeprowadzania przetargów w oparciu o prawidłowo skonstruowane zapisy Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, zgodne z intencją Ustawodawcy.

 

 

 

 

Art. 91 Prawo Zamówień Publicznych:

 

1. Zamawiający wybiera ofertę najkorzystniejszą na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w specyfikacji istotnych warunków zamówienia.

 

2. Kryteriami oceny ofert są cena albo cena i inne kryteria odnoszące się do przedmiotu zamówienia, w szczególności jakość, funkcjonalność, parametry techniczne, zastosowanie najlepszych dostępnych technologii w zakresie oddziaływania na środowisko, koszty eksploatacji, serwis, wpływ sposobu wykonania zamówienia na rynek pracy w miejscu wykonywania zamówienia oraz termin wykonania zamówienia.

 

3. Kryteria oceny ofert nie mogą dotyczyć właściwości wykonawcy, a w szczególności jego wiarygodności ekonomicznej, technicznej lub finansowej.

 

4. Jeżeli nie można wybrać oferty najkorzystniejszej z uwagi na to, że dwie lub więcej ofert przedstawia taki sam bilans ceny i innych kryteriów oceny ofert, zamawiający spośród tych ofert wybiera ofertę z niższą ceną.

 

5. Jeżeli w postępowaniu o udzielenie zamówienia, w którym jedynym kryterium oceny ofert jest cena, nie można dokonać wyboru oferty najkorzystniejszej ze względu na to, że zostały złożone oferty o takiej samej cenie, zamawiający wzywa wykonawców, którzy złożyli te oferty, do złożenia w terminie określonym przez zamawiającego ofert dodatkowych.

 

6. Wykonawcy składając oferty dodatkowe, nie mogą zaoferować cen wyższych niż zaoferowane w złożonych ofertach

Podziel się!

Aby dodać komentarz, zaloguj się.