|
O ile uchwała rady gminy o przeznaczeniu nieruchomości do sprzedaży może być zaskarżona do sądu administracyjnego, o tyle spór dotyczący wysokości ceny czy też prawidłowości jej ustalenia należy do właściwości sądów powszechnych. We wrześniu 2006 r. zarząd powiatu podjął uchwałę w sprawie sprzedaży w formie przetargu nieograniczonego nieruchomości zabudowanej, będącej zespołem pałacowo-folwarcznym wraz z parkiem. Nieruchomość ta znajduje się w rejestrze zabytków wojewódzkiego konserwatora zabytków. We wspomnianej uchwale zarząd podał cenę nieruchomości oraz wskazał wysokość (tj. 10 proc.) udzielonej bonifikaty w związku z wpisaniem jej do rejestru zabytków. Podczas pierwszego przetargu nie doszło do wyłonienia nabywcy nieruchomości. Dlatego też w marcu 2007 r. powiat ogłosił drugi przetarg, w wyniku którego ustalono nabywców - małżeństwo M. i M.D. Nowi nabywcy uiścili na rzecz sprzedającego kwotę stanowiącą jedynie połowę wylicytowanej ceny. Wobec czego powiat odmówił zawarcia umowy sprzedaży z uwagi na tylko częściową zapłatę. W odpowiedzi M. i M.D. wystąpili do sądu okręgowego z wnioskiem o zobowiązanie powiatu do złożenia oświadczenia woli, które przeniesie na nich własność nieruchomości (przedmiot przetargu). Wniosek motywowali tym, że uiścili w całości cenę, gdyż od ceny wylicytowanej mieli ustawową 50-proc. bonifikatę, na podstawie art. 68 ust. 3 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (DzU z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.). Uważali, że ustalenie obniżenia bonifikaty powinno odnosić się do ceny ustalonej przez rzeczoznawcę, natomiast dokonano jej w oparciu o cenę nieruchomości ustaloną przez zarząd. Z kolei do wojewódzkiego sądu administracyjnego zwrócili się ze skargą na część uchwały, która obejmuje następujące sformułowanie: „W związku z wpisaniem nieruchomości do rejestru zabytków Zarząd Powiatu określa 10 % bonifikaty od ustalonej ceny nieruchomości. Cenę wywoławczą w pierwszym przetargu ustnym na sprzedaż nieruchomości ustala się w wysokości (...)". W ocenie małżeństwa D. uchwała zarządu w części dotyczącej ustalenia obniżki bonifikaty (i tym samym ceny wywoławczej pierwszego przetargu) jest niezgodna z prawem. W odpowiedzi zarząd powiatu podniósł, że skarżący doskonale zdawali sobie sprawę z zastosowania bonifikaty z tytułu wpisania do rejestru zabytków. Co więcej, w kwestii treści ogłoszenia i przetargu zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 14 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu przeprowadzania przetargów oraz rokowań na zbycie nieruchomości (DzU z 2004 r. nr 207, poz. 2108). W związku z tym zarząd powiatu nie był uprawniony do określenia w treści ogłoszenia oraz w treści protokołu informacji o bonifikatach, dlatego obniżenie bonifikaty (wynikające w uchwały zarządu) znajdowało się w granicach prawa. Zarząd bronił swoich racji argumentem, iż zgodnie z założeniem ustawodawcy miał prawo, jako organizator przetargu, do wyboru czy bonifikatę z tytułu sprzedaży nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków (jak i jej obniżenie) udzieli od ceny wywoławczej, czy od ceny nabycia (art. 68 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Wojewódzki sąd administracyjny odniósł się do pojęcia „gospodarowania powiatowym zasobem nieruchomości". W jego zakres wchodzi szereg czynności, takich jak np.: przeznaczenie nieruchomości do sprzedaży czy zawarcie umowy sprzedaży (i pośrednie czynności zmierzające do jej zawarcia). W procesie tym występują zatem czynności mające charakter administracyjnych (uchwała w sprawie zbycia nieruchomości) jak i cywilnoprawnych (umowa sprzedaży). Dlatego konieczne jest ustalenie, które z czynności należą do zadań z zakresu administracji publicznej, a które mają charakter spraw cywilnych. W przedstawionym stanie faktycznym do czynności administracyjnych należała uchwała dotycząca przeznaczenia nieruchomości do sprzedaży. Z kolei, jak wynika ze skargi, małżeństwo D. kwestionuje wyłącznie prawidłowość ustalenia ceny, która miała wpływ na udzielenie bonifikaty. Jak wynika z art. 535 kodeksu cywilnego, cena należy do elementów niezbędnych (essentialia negotii) do ustalenia przy umowie sprzedaży. Sprzedaż zaś regulowana jest w przepisach cywilnych. WSA w związku z tym uznał, że spór pomiędzy M. i M. D. a powiatem ma naturę cywilną i z uwagi na kognicję sądów sprawa ta nie może być rozpatrywana przez sąd administracyjny, a wyłącznie powszechny. (Postanowienie WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Go 412/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl)
|